Тема недели

Прэзідэнт Беларусі аб прыярытэтах знешняй палітыкі

 11 ліпеня Аляксандр Лукашэнка правёў нараду па прыярытэтах знешняй палітыкі Беларусі на сучасным этапе.

Лукашэнка: Беларусі трэба на ўвесь голас заяўляць аб сабе на сусветнай арэне

 «Сучасны этап развіцця беларускай дзяржавы патрабуе выбудоўваць нашу знешнепалітычную і знешнеэканамічную дзейнасць па-новаму — больш маштабна і наступальна. Лічу, што надышоў час, калі нам трэба на ўвесь голас заяўляць аб сабе на сусветнай арэне. Больш актыўна пашыраць і абараняць свае нацыянальныя інтарэсы. І не дзеля нейкіх амбіцый, а дзеля таго, каб умацаваць нашу суверэнную і незалежную дзяржаву. Як палітычна, так і эканамічна. Перш за ўсё, эканамічна», — заявіў кіраўнік дзяржавы на нарадзе.

 Прэзідэнт адзначыў, што эфектыўнае ўзаемадзеянне Беларусі са знешнім светам — поле дзейнасці не толькі Міністэрства замежных спраў. «Гэта задача ўсіх тут прысутных: Прэзідэнта, парламента, урада, міністэрстваў і ведамстваў, мясцовай выканаўчай улады, суб’ектаў гаспадарання. Прычым па ўсіх напрамках: палітычным, эканамічным, гуманітарным, у сферах бяспекі, культуры, адукацыі, спорту», — сказаў Аляксандр Лукашэнка.

 «Калі якая-небудзь з нашых структур не можа знасці сваё месца ў гэтай рабоце, значыць, вызначаны няправільныя прыярытэты. Без прасоўвання сваіх праектаў за мяжу сёння не выйсці на маштабнае развіццё. Калі няма праектаў, то няма эфектыўнай работы!» — лічыць беларускі лідар.

Гаворачы аб павышэнні ролі Беларусі ў сусветнай палітыцы, Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што ўсе падставы для гэтага ў краіны ёсць.

«Так, для большай часткі свету мы маладая суверэнная дзяржава. Але працэс фарміравання нашай дзяржаўнасці налічвае не адно стагоддзе. Дзяржаўныя ўтварэнні, пераемніцай якіх з’яўляецца суверэнная Беларусь, былі паўнапраўнымі ўдзельнікамі падзей, што адбываюцца ў нашым рэгіёне. А часам і тон задавалі. Таму пэўны гістарычны вопыт актыўнай знешняй палітыкі ў нас ёсць», — сказаў беларускі лідар. «І не толькі ў нас, існуючы ўнутры гэты вопыт. Мы ж не ізаляваны ад іншых дзяржаў. І ў гэтым плане ёсць у каго вучыцца», — дадаў Прэзідэнт.

Лукашэнка: важна развіваць супрацоўніцтва і з Усходам, і з Захадам, не робячы выбару паміж імі

 «Сёння дзеля ўмацавання аўтарытэту краіны нам неабходна пашыраць кола дзелавых партнёраў і надзейных саюзнікаў. Не сварыцца, не канфліктаваць, а дружыць з усімі. Прынцыпова важна ў роўнай ступені развіваць супрацоўніцтва з Усходам і Захадам, не робячы выбару паміж імі. Наладжваць кантакты трэба ўсюды, каб нас ведалі, разумелі і ў выніку прымалі. Толькі тады з упэўненасцю можна разлічваць на ўстанаўленне ўзаемавыгадных адносін», — заявіў кіраўнік дзяржавы.

 Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што такі курс Беларусь ужо даўно і паспяхова ажыццяўляе на практыцы. «Шматвектарнасць — адзін з важнейшых прыярытэтаў беларускай знешняй палітыкі — стала бясспрэчным здзейсненым фактам», — падкрэсліў беларускі лідар.

Што датычыцца ўсходняга вектара, то тут вызначаны выразныя арыенціры і падыходы ў рабоце. «Стратэгічным саюзнікам нашай краіны была, ёсць і застанецца Расія. Мы праводзім узгодненую лінію ў знешняй палітыцы і ў сферы бяспекі. Паспяхова вырашаем комплекс сацыяльна-гуманітарных пытанняў», — адзначыў Прэзідэнт.

Аляксандр Лукашэнка таксама нагадаў, што ў выключна кароткія тэрміны Беларусь са сваімі партнёрамі рэалізавала праект стварэння Еўразійскага эканамічнага саюза — аднаго з найбольш маштабных інтэграцыйных аб’яднанняў апошняга часу. Практычнае напаўненне таксама атрымлівае ўсебаковае стратэгічнае партнёрства з Кітаем.

 «І па заходнім вектары ёсць канструктыўныя зрухі. Пройдзены няпросты шлях па нармалізацыі адносін з Еўрасаюзам. Паступова нарошчваюцца тэмпы развіцця супрацоўніцтва з ЗША», — сказаў кіраўнік дзяржавы.

Яшчэ адзін вектар, прадоўжыў Прэзідэнт, гэта актыўны пошук новых партнёраў і пашырэнне ўзаемадзеяння з вядучымі краінамі далёкай дугі на ўсіх кантынентах.

 «У выніку такой шматвектарнай палітыкі мы дабіліся новага ўспрымання нашай краіны ў свеце — як незалежнай, міралюбівай дзяржавы, своеасаблівага донара бяспекі ў рэгіёне. Беларусь з’яўляецца ініцыятарам і суаўтарам розных ініцыятыў на такіх важнейшых міжнародных пляцоўкай, як ААН, АБСЕ, у іншых не менш значных і аўтарытэтных рэгіянальных арганізацыях», — падкрэсліў Аляксандр Лукашэнка.

Лукашэнка: беларуская ініцыятыва «Хельсінкі-2» адлюстроўвае занепакоенасць негатыўнымі тэндэнцыямі ў рэгіянальных працэсах

 «Гэты крок не трэба ўспрымаць як нейкую гучную міжнародную ініцыятыву дзеля ініцыятывы. Ён у першую чаргу адлюстроўвае нашу ацэнку і занепакоенасць негатыўнымі тэндэнцыямі развіцця рэгіянальных працэсаў», — падкрэсліў беларускі лідар. Паводле слоў Аляксандра Лукашэнкі, правядзенне ў Мінску 26-й штогадовай сесіі Парламенцкай асамблеі АБСЕ стала адным з відавочных сведчанняў прызнання новай ролі Беларусі. Краіна ўпершыню прымала такі маштабны палітычны міжнародны форум.

«Важна і тое, што перад удзельнікамі сесіі беларускім бокам была вылучана ідэя запуску новага Хельсінкскага працэсу — шырокамаштабнага дыялогу паміж Усходам і Захадам, накіраванага на пераадоленне існуючых супярэчнасцей паміж дзяржавамі на прасторы Еўразійскага рэгіёна», — адзначыў кіраўнік дзяржавы.

Прэзідэнт таксама папрасіў не забываць і максімальна актыўна папулярызаваць беларускую ідэю супрацоўніцтва паміж рознымі інтэграцыйнымі аб’яднаннямі, не ўпускаючы і кітайскі складнік. Гэта ініцыятыва карысна як для Беларусі, так і для Расіі, краін Захаду і Усходу. «Я чакаю ад Міністэрства замежных спраў глыбокага аналізу сусветных працэсаў, што адбываюцца, і канкрэтных ініцыятыў, накіраваных на ўмацаванне бяспекі ў рэгіёне і павышэнне аўтарытэту Беларусі на міжнароднай арэне. Нас павінны бачыць. І пазіцыю нашай краіны абавязаны ўлічваць», — дадаў Аляксандр Лукашэнка.

Лукашэнка: далейшая нармалізацыя адносін з ЕС — у ліку знешнеэканамічных прыярытэтаў

«Наш сусед — Еўрапейскі саюз — перажывае няпростыя часы. Сёння там сутыкнуліся з шэрагам сур’ёзных выклікаў. Але, смею запэўніць, з гэтымі выклікамі Еўрасаюз справіцца. Я ўжо шмат разоў гаварыў, што нам патрэбны моцны Еўрапейскі саюз як у эканамічным, так і ў палітычным плане. ЕС — гэта магутная, адна з апор шматпалярнага свету. Гэтым усё сказана», — заявіў кіраўнік дзяржавы.

Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што санкцыі з прадпрыемстваў зняты. Няма больш квот на пастаўкі беларускага тэкстылю, ёсць зрухі ў пазіцыі ЕС па ўзаемадзеянні Беларусі з Еўрапейскім інвестыцыйным банкам і Еўрапейскім банкам рэканструкцыі і развіцця, па ўступленні Беларусі ў СГА.

«Гэтыя рэаліі адкрываюць новыя магчымасці супрацоўніцтва з Еўрасаюзам. Нельга ўпусціць момант. Трэба літаральна ўгрызацца ў еўрапейскі рынак, які з’яўляецца найбольш плацежаздольным і тэхналагічным. І гэта задача для ўсіх», — заявіў беларускі лідар.

Паводле яго слоў, таксама важна прадаўжаць сістэмнае нарошчванне эканамічнага ўзаемадзеяння са Злучанымі Штатамі. «Мы зацікаўлены ва ўстойлівым і бесперашкодным доступе беларускіх тавараў і паслуг на ёмісты і плацежаздольны рынак ЗША. Акрамя таго, хочам прыцягнуць амерыканскія капіталаўкладанні, тэхналогіі і ўдзельнічаць у вытворчай кааперацыі з кампаніямі гэтай краіны, — дадаў Прэзідэнт. — Павінен сказаць, тут мы працуем не проста слаба, а вельмі дрэнна. Можна сказаць, мы наогул там не працуем».

Лукашэнка адзначае выгадную для Беларусі сітуацыю, звязаную з уздымам сусветнай эканомікі

«Стварылася сітуацыя, вельмі выгадная для нашай краіны. Калі мы празяваем гэты момант, не скарыстаемся ім, зноў будзем цялёпкацца ў хвасце. Мы зноў будзем па 0,5 працэнта ВУП планаваць і гэтага не дасягнём. Трэба скарыстацца гэтай унікальнай сітуацыяй, калі эканоміка ў свеце пачынае варушыцца. Мы нічога, ніводнае прадпрыемства не закінулі, не закрылі. І для іх сёння шанц», — падкрэсліў Аляксандр Лукашэнка.

«Як вы пераканаліся, хто варушыцца, той прадае прадукцыю. У ход ідзе ўсё, толькі дайце нармальны, таварны выгляд і якасць», — адзначыў Прэзідэнт.

Кіраўнік дзяржавы таксама звярнуў увагу, што сёння Беларусь мае дыпламатычныя прадстаўніцтвы практычна ў трэці дзяржаў свету. А з улікам акрэдытацыі па сумяшчальніцтве можна бачыць, што адбываецца фактычна ва ўсім свеце. «Існуючы інструментарый трэба аператыўна падладжваць пад змяненні міжнароднай абстаноўкі і новыя магчымасці супрацоўніцтва, — лічыць ён. — МЗС павінна стаць яшчэ больш кампактнай структурай, здольнай ва ўмовах аптымізацыі вырашаць складаныя задачы меншай колькасцю супрацоўнікаў. Менавіта вынік павінен быць галоўным крытэрыем вашай дзейнасці».

Прэзідэнт патрабуе не ўпусціць момант паляпшэння сусветнай кан’юнктуры для прасоўвання беларускіх тавараў

«Звяртаюся да ўсіх удзельнікаў нарады: не толькі да МЗС і паслоў, але і да ўрада, да асноўных экспарцёраў. Нельга ўпусціць момант паляпшэння становішча ў сусветнай эканоміцы і кан’юнктуры для прасоўвання нашых тавараў. Пры гэтым трэба выключыць сітуацыю, калі мы кідаемся туды, дзе нас не чакаюць, пакідаючы найбольш выгадныя напрацаваныя рынкі бліжэйшых краін», — сказаў Прэзідэнт.

Паводле слоў Аляксандра Лукашэнкі, асноўным крытэрыем паспяховасці знешняй палітыкі ў цэлым і работы МЗС і загранустаноў, у прыватнасці, з’яўляюцца нарошчванне і дыверсіфікацыя экспарту. У бягучым годзе прырост беларускага экспарту за студзень-май перавышае 20 працэнтаў, што складае каля $2 млрд. Без уліку нафты, нафтапрадуктаў, калійных і азотных угнаенняў экспарт вырас яшчэ больш — амаль на 30 працэнтаў. «А гэта якраз той несыравінны паказчык, за які адказваюць нашы паслы і замацаваныя службовыя асобы», — заўважыў кіраўнік дзяржавы.

Лукашэнка даручыў ураду правесці экспартную рэвізію па ўсіх галінах

«Урад павінен правесці экспартную рэвізію па ўсіх галінах. Вызначыць, хто вырабляе тавар, запатрабаваны ў свеце, а хто бяздарна працуе на павелічэнне складскіх запасаў. Гэта ключ да абнаўлення нашых вытворчасцей, — адзначыў Аляксандр Лукашэнка. — Мадэрнізаваць, весці сюды замежных інвестараў трэба з улікам заўтрашняга дня, а не праводзіць мадэрнізацыю, якая старэе, не паспеўшы завяршыцца. І інвестары будуць укладваць грошы толькі ў перспектыўныя вытворчасці».

Прэзідэнт падкрэсліў, што неабходна распрацаваць новую стратэгію экспарту, заснаваную на паляпшэнні яго якаснай структуры.

«Нядобра, калі па-ранейшаму больш за 80 працэнтаў нашага экспарту ў Еўропу складаюць сыравіна і паўфабрыкаты, — сказаў ён. — Трэба імкнуцца да стварэння сумесных вытворчасцей з удзелам заходняга капіталу. Укараняць перадавыя тэхналогіі і вопыт. Уводзіць нашых экспарцёраў у міжнародныя вытворчыя ланцужкі вядомых еўрапейскіх і сусветных карпарацый».

Складнікам беларускай экспартнай палітыкі, на думку кіраўніка дзяржавы, павінны стаць зніжэнне матэрыяла- і энергаёмістасці вытворчасці, павышэнне прадукцыйнасці працы. І, вядома, становяцца ўсё больш важнымі інавацыйнасць і высокая тэхналагічнасць прадукцыі.

«Неабходна развівацца не ў напрамку «што мы можам вырабіць сёння», а ў напрамку «што мы можам вырабіць з таго, што будзе запатрабавана заўтра». Гэта больш чым актуальная праблема для прамысловасці, якая складае аснову нашай эканомікі. І не толькі для прамысловасці, але і нашых вучоных. Аб гэтым восенню пагаворым на вялікім з’ездзе вучоных, — звярнуў увагу Аляксандр Лукашэнка. — Нельга дапусціць адставанне краіны ў тэхнічным і тэхналагічным плане ад нашых гандлёвых партнёраў і развітых эканомік у цэлым. Мы павінны стварыць не толькі ІТ-парк, але і ІТ-краіну — аб гэтым не аднойчы ўжо было сказана».

Лукашэнка: патрэбна больш выніковая работа па ўстараненні бар’ераў на агульнай эканамічнай прасторы

«Асноўная праблема — бар’еры на агульнай эканамічнай прасторы. Трэба, каб работа над іх устараненнем вялася больш вынікова. На ўсіх пляцоўках — і ў «двойцы», і ў «пяцёрцы», і на рэгіянальным узроўні. І ўраду, і МЗС, і Мінэканомікі трэба дабівацца рэальнага эфекту ў гэтым напрамку», — сказаў Прэзідэнт.

«Стварэнне аднолькавых умоў для суб’ектаў гаспадарання ў рамках Саюзнай дзяржавы і ЕАЭС з’яўляецца для нас стратэгічнай задачай. І яе трэба вырашаць настойліва і як мага хутчэй», — падкрэсліў кіраўнік дзяржавы.

«Размова ідзе не толькі пра цэны на нафту і газ. Не менш важна дабівацца правядзення ўзгодненай палітыкі ў прамысловай і аграрнай сферах. Павінны быць выключаны як прамыя бар’еры па доступе на рынак, так і іншыя меры, дыскрымінуючыя беларускіх вытворцаў», — заявіў Аляксандр Лукашэнка.

«У той жа час трэба выпрацоўваць сумесныя падыходы для абароны агульнага ўнутранага рынку. Тут бачу сур’ёзныя недапрацоўкі з боку ўрада, МЗС, прадстаўнікоў у інтэграцыйных аб’яднаннях», — дадаў беларускі лідар.

Для прысутных на нарадзе кіраўнікоў прадпрыемстваў-экспарцёраў Прэзідэнт падкрэсліў, што нават калі ў іх усё ідзе адносна добра на расійскім рынку, гэта не азначае, што можна расслабіцца. «Любое самазаспакаенне да смерці падобна. Калі выціснуць адтуль, то на ранейшыя пазіцыі ніколі не верніцеся. Трэба чапляцца, замацоўвацца і пашырацца! І ніяк інакш!» — упэўнены кіраўнік дзяржавы.

Ён адзначыў, што дзяржавы СНД з’яўляюцца традыцыйнымі эканамічнымі партнёрамі Беларусі, аднак гэта не азначае, што рынак СНД поўнасцю асвоены і адносіцца да катэгорыі простых. «І тут стварэнне безбар’ернага гандлёвага асяроддзя — важная кропка прыкладання нашых агульных намаганняў. У нас ёсць ключавы элемент — дагавор аб зоне свабоднага гандлю. Наступны крок — пабудова паміж краінамі Садружнасці адзінага рынку дзяржаўных закупак і фарміраванне асноў рынку свабоднага гандлю паслугамі», — заявіў беларускі лідар.

Лукашэнка аб ініцыятыве «Адзін пояс і адзін шлях»: Беларусь павінна скарыстацца гістарычным шанцам

Паводле слоў Прэзідэнта, дасягнуты высокі ўзровень давернага ўсебаковага стратэгічнага партнёрства і ўзаемавыгаднага супрацоўніцтва з Кітаем патрабуе павышанай увагі як да рэалізацыі двухбаковых праектаў, так і да ўзаемадзеяння ў рамках маштабных інтэграцыйных аб’яднанняў. «Асабліва гэта датычыцца ініцыятывы Старшыні КНР Сі Цзіньпіна «Адзін пояс і адзін шлях». Беларусь павінна скарыстацца гістарычным шанцам і стаць важным транзітным, лагістычным, вытворчым, тэхналагічным звяном гэтага новага транскантынентальнага інтэграцыйнага праекта», — сказаў беларускі лідар.

Дзейсным інструментам, адзначыў Прэзідэнт, павінен стаць індустрыяльны парк «Вялікі камень», названы Сі Цзіньпінам «жамчужынай эканамічнага пояса Шаўковага шляху». «Яго неабходна выкарыстоўваць для прыцягнення самых перадавых тэхналогій і вытворчасцей з усяго свету. Падкрэсліваю: з усяго свету, а не толькі з Кітая! Умовы для гэтага створаны, — сказаў кіраўнік дзяржавы. — Нам там не склады патрэбны. Нам там патрэбны самыя высокія тэхналогіі, якія будуць садзейнічаць вытворчасці тавараў заўтрашняга і паслязаўтрашняга дня. Вы павінны забяспечыць там размяшчэнне прадпрыемстваў самага перадавога ўкладу з усіх краін свету».

Паводле яго слоў, сур’ёзным пунктам апоры на далёкай дузе можа і павінна стаць Паўднёвая Азія — каласальны па сваім аб’ёме рынак у амаль два мільярды чалавек.

Неабходна паўнацэнная доўгатэрміновая стратэгія супрацоўніцтва Беларусі з краінамі Афрыкі — Лукашэнка

«Неабходна адысці ад практыкі работы ў гэтым напрамку наскокамі, ад візіту да візіту. Трэба мець паўнацэнную доўгатэрміновую стратэгію супрацоўніцтва з краінамі Афрыкі як у шэрагу супастаўных з Беларуссю еўрапейскіх дзяржаў», — сказаў Прэзідэнт.

Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што з улікам стабільна высокага росту эканомік, якія развіваюцца, павышаецца значнасць пашырэння беларускай прысутнасці на афрыканскім рынку. «Мы там працуем, але маштабы трэба пашыраць! Па выніках 2016 года наш экспарт у краіны кантынента склаў усяго $233 млн. Не трэба думаць, што Афрыка — адна беднасць і там плаціць няма чым. Нічога падобнага! Без рэсурсаў гэтага кантынента свет сёння не можа дынамічна развівацца, — падкрэсліў кіраўнік дзяржавы. — Мы не павінны ўпусціць свае магчымасці ў канкурэнтнай барацьбе за афрыканскія рынкі. Тут наперадзе вялікая і напружаная работа».

Паводле слоў Прэзідэнта, у першую чаргу трэба поўнасцю рэалізаваць усе дамоўленасці і напрацоўкі па выніках візітаў у Судан і Егіпет. «Неабходна максімальна выкарыстоўваць вынікі праводзімых беларуска-афрыканскіх форумаў для павелічэння экспартных паставак беларускіх тавараў і паслуг у гэты рэгіён», — даручыў Аляксандр Лукашэнка.

Гаворачы аб краінах Лацінскай Амерыкі, Аляксандр Лукашэнка канстатаваў, што за апошнія 16 гадоў беларускі экспарт тавараў у краіны гэтага рэгіёна павялічыўся больш як у пяць разоў. Знешнегандлёвае сальда з адмоўнага ў 2000 годзе стала дадатным. «Гэта наглядны прыклад таго, як спрацоўвае стаўка на развіццё адносін з краінамі далёкай дугі. Яна садзейнічае рэгіянальнай дыверсіфікацыі беларускага экспарту», — заўважыў беларускі лідар.

Аляксандр Лукашэнка звярнуў увагу, што ў пашырэнні беларускіх эканамічных інтарэсаў галоўная роля належыць беларускім суб’ектам гаспадарання. Іх работа павінна адпавядаць сучасным рыначным умовам і патрабаванням.

«Вучоба ў Беларусі» і «Адпачынак у Беларусі» — Лукашэнка прапануе актыўней развіваць сферу паслуг

«Звяртаюся да кіраўніцтва Мінспорту, Мінпрама, Міністэрства аховы здароўя і загранустаноў. Трэба папулярызаваць не толькі марку «Зроблена ў Беларусі», але і такія брэнды, як «Вучоба ў Беларусі» або «Вучыцца ў Беларусі», «Адпачынак у Беларусі» або «Адпачываць у Беларусі», «Займацца спортам у Беларусі», «Лячыцца ў Беларусі» і іншыя, — сказаў Аляксандр Лукашэнка. — Неабходна максімальна выкарыстоўваць магчымасці нашай краіны, прыцягваючы замежных турыстаў. Мы істотна недапрацоўваем у гэтым напрамку».

Прэзідэнт адзначыў, што ў Беларусі ёсць што паказаць турыстам і чым зацікавіць іх. Аднак, на яго думку, у гэтай сферы ёсць да чаго імкнуцца і чаму вучыцца.

«Тут трэба працаваць, працаваць і працаваць. Гэтым перш за ўсё губернатарам і мясцовым органам улады трэба займацца», — падкрэсліў кіраўнік дзяржавы.

Аляксандр Лукашэнка нагадаў, што Беларусь атрымала права на правядзенне Еўрапейскіх гульняў, чэмпіянату свету па хакеі. «Я ўжо неаднаразова гаварыў: спорт — гэта не толькі дыпламатыя, але і бізнес, дзе круцяцца вялікія грошы. Я ўжо не кажу пра імідж дзяржавы. Не сумняваюся, гэтыя спаборніцтвы ў нас пройдуць на самым высокім узроўні з прыцягненнем максімуму балельшчыкаў», — заявіў ён.

Беларускай дыяспары неабходна ўдзяляць больш увагі — Прэзідэнт

Прэзідэнт паставіў задачу больш актыўна развіваць узаемадзеянне з беларусамі, якія пражываюць за мяжой, і не толькі ў Расіі, паколькі яны гатовы падтрымаць родную краіну. «Неабходна ўдзяліць больш увагі беларускай дыяспары», — сказаў Аляксандр Лукашэнка.

Кіраўнік дзяржавы звярнуў увагу, што пасольствы Беларусі ў розных краінах — гэта ўстановы ў тым ліку для яе грамадзян. «Ні адзін зварот нашых грамадзян за межамі краіны і ўнутры (няважна адкуль) не павінен быць выкінуты або скінуты падначаленым, перанакіраваны ў МЗС. Людзям трэба дапамагаць, гэта наша задача», — заявіў Аляксандр Лукашэнка.